Avontuur

Powerman: Fantastisch Zofingen

Wie triathlon zegt, denkt aan de Ironman in Kona. Wie duathlon zegt, zou aan de Powerman in Zofingen moeten denken. Klassieker, WK, wondermooi en onterecht onbekend bij veel triatleten. Het avontuur meer dan waard.

 

De duathlonsport verkeert in zwaar weer. Het recente besluit om de Run Bike Run Series 2020 te schrappen is daarvan meer illustratie dan oorzaak. Teruglopende deelnemersaantallen, gebrek aan teams die in competitie willen deelnemen en te weinig kwalitatief sterke evenementen breken de sport momenteel op. De duatleten in ons land zijn, op een handjevol mooie wedstrijden in eigen land na, voor de echte krachtmetingen veroordeeld tot wedstrijden in het buitenland. Ook in België heeft de Vlaamse federatie de noodklok geluid en samen met de NTB wordt in 2020 gekeken naar samenwerking om de duathlonsport een nieuwe impuls te bezorgen. Powerman Zofingen in Zwitserland, al jaren een sterk merk en een vaste waarde als WK duathlon over de lange afstand, mag daarbij gerust gelden als blikvanger en uithangbord voor de sport.

Populariteit

Duathlon wordt door de meeste multisporters onwetend en volgens ons ook onterecht gezien als het zwakkere broertje van de triathlon. Je hoeft immers maar twee sporten te kunnen om hard te lopen, te fietsen en vervolgens weer te lopen. De duatleet is een triatleet voor wie het te gevaarlijk is om het water in gestuurd te worden, grapt men dan. In Nederland is de sport veel minder populair dan de triathlon. Bij veel wedstrijden is het moeilijk om veel deelnemers op de been te krijgen. Eigenlijk raar, want zonder benodigd zwemwater en met minder investering in materiaal, zou duathlon de ultieme instap-sport onder de combiduursporten moeten zijn. Van atletiek naar duathlon naar triathlon, of van wielrennen naar duathlon naar triathlon. Grote deelnemersaantallen en veel evenementen, is het potentieel dat de duathlonsport zou moeten kenmerken. De realiteit is anders.

"Je bent bij de finish van een duathlon geen watje omdat je niet hebt gezwommen. Nee. Je bent als triatleet een watje omdat je niet eerst hebt gelopen."

Daan de Groot

Fel tegenstander van de gedachte dat duathlon de mindere is van de triathlon is de momenteel beste duatleet van ons land, Daan de Groot. De 28-jarige Utrechter is een paar jaar geleden overgestapt van wielrennen naar triathlon en duathlon en behoort inmiddels tot de wereldtop in die tweede sportdiscipline. Bij het laatste wereldkampioenschap lange afstand in Zofingen is hij derde geworden achter de Belg Diego van Looy en de Zwitser Jens-Michael Gossauer. “Uiteraard kan iedereen lopen en fietsen”, reageert De Groot. “Dat is het punt niet. Iedereen kan het, tot dat je het heel hard moet doen. Laat ik het heel duidelijk zeggen: je bent bij de finish van een duathlon geen watje omdat je niet hebt gezwommen. Nee. Je bent als triatleet een watje omdat je niet eerst hebt gelopen.”

Zwaarder

Hoewel De Groot geen geboren zwemmer is, is zijn keuze voor de duathlon niet gebaseerd op zijn capaciteiten in het water. Hij vindt de wedstrijden gewoon leuker. Dat valt ook te zeggen voor Luuk Vermunt, net als De Groot lid van Hellas in Utrecht en afgelopen jaar debutant bij het wereldkampioenschap. Ook Vermunt vindt duathlon zwaarder dan triathlon. “Bij een duathlon springt iedereen met loodzware benen op de fiets. De verzuring zit er al flink in en het duurt lang voor het verdwijnt. In de triathlon begint vrijwel iedereen fris aan het fietsonderdeel. In een duathlon doe je eigenlijk drie sporten met je benen, in een triathlon mag je een sport met de armen doen. Dan verdeel je de pijn meer. Ik durf te beweren dat de Powerman in Zofingen zwaarder is dan een Ironman.”

Foto: Powerman Zofingen
Foto: Powerman Zofingen

Daar komt bij dat Vermunt wil strijden. “Zwemmen is voor mij niet racen. Ik zie niet waar ik lig in het veld en waar alle anderen zijn. Dat staat me tegen. Bij dat onderdeel kun je bovendien mensen geen pijn doen zoals dat lopend of fietsend wel kan.” De Groot voegt daar nog vier redenen aan toe: “De Powerman is interessanter dan een Ironman omdat je minder zwemt, minder betaalt, op mooiere plekken komt en de uitdaging groter is.”

Vliegschaamte

De Powerman in het Zwitserse Zofingen is al bijna twintig jaar het wereldkampioenschap op de lange afstand. De race bestaat uit 10 kilometer lopen, 150 kilometer fietsen zonder stayeren en 30 kilometer lopen. Wat Kona is voor triatleten, is Zofingen voor duatleten. Het voordeel is dat het op reisafstand ligt. Of zoals De Groot roept in het telefoongesprek over een van zijn favoriete wedstrijden: “Een evenement voor atleten met vliegschaamte.”



Met ruim elfduizend inwoners is Zofingen een klein stadje in het noorden van Zwitserland. De Groot en Vermunt noemen het vooral gemoedelijk. Marcel Peschier kent waarschijnlijk van alle Nederlandse atleten het stadje als beste. De duatleet heeft al tien keer meegedaan aan het ‘Zofingen’ en hoort daarmee bij de ‘Jubilee Club’. De 45-jarige atleet doet al Powermans, meestal van de middellange afstand (10-60-10 kilometer), sinds het eind van de jaren ’90. Peschier gebruikt in elke zin het woord ‘fantastisch’ om het evenement in Zofingen te duiden. De sfeer? Fantastisch. Het landschap? Fantastisch. Het parcours? Fantastisch. De organisatie? Fantastisch. De wedstrijd in één woord? Fantastisch. “Het is net een partner waar je verliefd op wordt, dat valt gewoon niet uit te leggen. Liefde op het eerste gezicht.”

Echt Zwitsers

Volgens Peschier heeft de Zwitserse organisatie niks aan het toeval overgelaten en is ieder jaar alles tot in de puntjes geregeld. “Ze werken als een uurwerk, tot in de detail klopt het. Als het slecht weer is geweest, maken ze het parcours weer piekfijn in orde. Bij het afhalen van startnummers staat zelden een wachtrij.” In Zofingen moet het ieder jaar goed toeven zijn. De stad staat volledig in het teken van de Powerman, al dagen voordat de wedstrijd daadwerkelijk plaatsvindt. De duathlonwereld is weinig haatdragend en voor het wereldkampioenschap wordt er veel met elkaar opgetrokken. Er is veel waardering onderling en kijk niet vreemd op als aan de vooravond van de belangrijkste wedstrijd van het jaar met elkaar wordt gegeten.

En dan het parcours. Peschier wil er nog wel meer dan alleen ‘fantastisch’ aan wijden. “Stel je een Zwitsers landschap voor”, begint de Zofingen-veteraan, die stiekem droomt van een Ironman. “Alleen dan zonder de echte bergtoppen. Groene heuvels met daarop van die typische boerderijen. Op de groene weides staan de koeien met hun bellen.”

Op de wegen die over die heuvels zijn gelegd mogen de duatleten vechten voor de wereldtitel. In de drie rondes van 50 kilometer zitten twee beklimmingen die tussen de 5 en 10 procent omhoog lopen. In wielerjargon: lopers. In het oude centrum dokkeren de atleten op de tijdritfiets over een weg met kasseien. Zwaarder nog is het loopparcours. Sommige delen zijn onverhard, maar erger nog is de steile weg die in de eerste 10 kilometer zit. Schattingen van de atleten lopen uiteen van 15 tot 20 procent. Vermunt: “In ieder geval meer dan genoeg om er de rest van de dag last van te hebben.”

Te kleine sport

De Groot en Vermunt hebben het afgelopen jaar voorbereidingswedstrijden gedaan in het Nederlandse circuit van de Run Bike Run Series, een reeks duathlons over kortere afstanden in teamcompetitieverband. Deze competitie werd onlangs, voornamelijk vanwege veel te lage animo van deelnemende teams, van de kalender 2020 gehaald. De sport is eigenlijk te klein in Nederland in tegenstelling tot bijvoorbeeld Frankrijk en Zwitserland waar duathloncompetities wel levensvatbaar blijken te zijn.

"Stel je een Zwitsers landschap voor. Alleen dan zonder de echte bergtoppen. Groene heuvels met daarop van die typische boerderijen. Op de groene weides staan de koeien met hun bellen.”

Marcel Peschier

De twee duatleten betreuren de beslissing van de bond. “Het viel rauw op mijn facebookdak”, zegt Vermunt die het nieuws vernam via social media. Bij de wedstrijden deden vaak zeven of acht teams mee, goed voor dertig atleten per wedstrijd. Te weinig, vindt de bond. De Groot, zelden op zijn mondje gevallen, trekt harder van leer. Op het NTB-congres, waar hij was genomineerd voor sporter van het jaar, maakte hij in een filmpje zijn mening duidelijk. Kort gezegd, De Groot vindt de beslissing ‘belachelijk’. “Eigenlijk maak je een sport helemaal ongedaan. Als multisportbond doe je een sport enorm tekort. Je kan dit gewoon niet maken. Ik kan geen enkele reden bedenken waarom dit een goede beslissing zou zijn.” De slechts negen vooringeschreven teams, verdeeld over een mannencompetitie op twee niveaus en een vrouwencompetitie, vormen de keerzijde van die medaille.

Mekka

Ook de beginnende duatleet heeft een probleem, denkt de Utrechter. “Hij of zij kan nu amper ontdekken of de sport iets is. De groei van de duathlon wordt geremd. Die series moeten blijven. Het is ook jammer dat mij of Yennick Wolthuizen, samen zijn wij verantwoordelijk voor de laatste vier nationale titels, niets is gevraagd. Ik wil helpen met de promotie. Desnoods maak ik na elke wedstrijd een verslag. Ik doe het met liefde.”

De Nederlandse duatleet is nu veroordeeld tot wedstrijden in bijvoorbeeld Groningen, Hoogerheide of Borne. Gelukkig zijn er uitwijkmogelijkheden naar de verschillende Powermans over de grens. Duitsland en België kennen ook kortere versies voor degenen die zich niet meteen in een uitputtingsslag willen storten. Aan het eind van de rit blijft Zofingen overeind als het Mekka van de duathlonsport en is het alleen maar te hopen dat Peschier snel gezelschap van landgenoten krijgt bij de Jubilee Club.

Foto: Powerman Zofingen


 

Dit artikel verscheen in Transition Magazine #23


Thomas Sijtsma

Journalist (Parool, AD, De Muur, Soigneur, Bicycling). Schrijver van Koen de Kort – Renner met rede (2017) en Lieuwe Westra – Het Beest (2018). Finishte in 2019 in Frankfurt zijn eerste Ironman.

 

Schrijft voor Transition over avonturen in binnen- en buitenland en interviewt (top)atleten

Nog niet
ingeschreven?

De NTB verstuurt elke donderdag een nieuwsbrief met een samenvatting van het nieuws van die week en de populairste artikelen van transition.nl